Niet alles is maakbaar

Atto Harsta heeft vele gezichten. Hij is oprichter van de stichting Daylights, strategisch en creatief manager van Aldus bouwinnovatie en Adviseur innovatie groen en daglicht van het knooppunt Bouwen met groen. Een gesprek over architecten, ecologie en de reis naar de maan (Deel II).

Harsta voert als motto: ‘Nature is the best inspiration for a better world.’ “Als je kijkt naar de koppeling van natuur en de gebouwde omgeving dan neem ik de buitenwaarde als leidraad en kijk naar wat de mens nodig heeft om zo optimaal mogelijk te functioneren. Ik denk dat we in onze huidige technocratische wereld heel ver zijn afgedwaald van de natuur. Ik ben overigens geen voorstander van het blinde gebruik van instrument als Cradle to Cradle of BREAAM. Het gaat mij om de waarden die eronder liggen, het formulieren van een goede ambitie en de discussie met alle betrokkenen.”

We zitten dan ook in een interessante tijdsgewricht, constateert Harsta. “Die industriële revolutie is tot een einde gekomen. De waardes van industrie en techniek was altijd de bovenmaat, met name in de bouw. Die ecologische kant is volledig verdwenen. We komen uit een periode waarin we dachten dat de enige manier om een probleem op te lossen was grijpen naar techniek of een technisch product of proces. We kunnen naar de maan vliegen: ‘Waarom heb je de natuur dan nog nodig?’ Architecten zijn op die manier opgeleid en dat werd door de beroepspraktijk verder bevestigd. Nu zie je heel langzaam dat de gedachte zich begint te vormen dat we wel wat dingen zijn vergeten onderweg en dat als we naar een circulaire economie willen dat alleen kan als we de basis ecologische regels gaan volgen.”

Harsta neemt als voorbeeld de reis naar de maan. “Het technische gedeelte – het vliegen naar de maan – dat ging perfect. We waren alleen vergeten dat de astronauten ook een bioritme hadden. Als je in een vierentwintiguurscyclus van zonlicht komt dan kun je niet leven. We zijn aan heel praktische dingen voorbijgegaan zoals het fysisch en biologische functioneren van het menselijk lichaam. We dachten dat alles maakbaar is.”

Het heeft ertoe geleid dat de NASA is gaan nadenken dat ze met de mens ook iets moeten en dat heeft uiteindelijk weer geleid tot de ontdekking van de biologische klok en ecologische experimenten zoals het Biosphere-project. Harsta: “Daaruit blijkt overigens hoe ongelooflijk complex de ecologie in elkaar zit. Het is de onderzoekers destijds niet gelukt een zichzelf regulerend en instandhoudend ecologisch systeem in een kas na te bootsen.”

Atto Harsta

Frisse lucht

Vanuit het tekortschieten van de menselijke component in combinatie met de noodzaak om duurzaam te gaan bouwen is het ecologische denken weer langzaam in zwang geraakt. Harsta: “De meeste volledig airconditioned gebouwen – zonder te openen ramen en met donkere beglazing – staan nu leeg te wachten op een goede brand of sloop. De roep om duurzame en gezonde gebouw vanuit gebruikers is inmiddels doorgedrongen tot de ontwikkelaars en beleggers. Energiezuinige gebouwen waarbij de principes van licht, lucht en ruimte weer centraal staan.”

Harsta wil hieraan de component groen toevoegen. “Groen staat dan voor bouwen met respect en in balans met natuur en bij voorkeur zo dat ze elkaar versterken. We herontdekken de waarde van frisse lucht, buitenlucht, licht, groen en beseffen dat alleen op die manier een duurzame leefomgeving kan worden gerealiseerd.”

Harsta noemt vanuit die optiek een aantal inspirerende mondiale stromingen en visies. Harsta: “Die hebben bovenstaande waarden op een goede manier geïntegreerd, waaronder: Biomimicry in Architecture, Active House, Industrial Ecology en BioBased bouwen. Ecologische principes zijn daar leidend geworden met als gevolg vitale en comfortabele gebouwen.”

Plaats een reactie

Uw e-mail adres is niet zichtbaar op de site. Verplichte velden zijn aangegeven met een *

*
*

U mag de volgende HTML code gebruiken in uw reactie: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>